O kształtowaniu miast i gmin przyjaznych seniorom rozmawiali uczestnicy konferencji, która odbyła się w Olsztynie. Wydarzenie zostało zorganizowane z okazji Międzynarodowego Dnia Osób Starszych.
Tegoroczna edycja przebiegła pod hasłem „Godne starzenie zaczyna się od domu – mieszkalnictwo i przestrzeń przyjazna seniorom”. Wraz z tempem zmieniających się przestrzeni publicznych zmieniają się też potrzeby osób starszych. Uczestnicy konferencji rozmawiali o szerokich rozwiązaniach dostosowanych do seniorów.
– Jako samorząd województwa chcemy wspierać rozwiązania, które pozwalają mieszkańcom naszego regionu jak najdłużej żyć samodzielnie i aktywnie – w swoich domach i swoich lokalnych społecznościach – mówił Marcin Kuchciński, marszałek województwa. Ważne jest, aby osiedla i przestrzeń publiczna były projektowane w taki sposób, aby mogły z nich wygodnie korzystać osoby w starszym wieku. Czasem o komforcie decydują proste rozwiązania – winda, odpowiednie oświetlenie, poręcze, ławka czy dostępny transport. Ale równie ważne jest to, co znajduje się wokół nas: sklepy, przychodnie, miejsca spotkań, tereny zielone, kultura i możliwość utrzymywania relacji z innymi ludźmi. Dzisiejsze spotkanie jest okazją do debaty, ale również przyjrzenia się doświadczeniom tych, którzy już dziś realizują dobre i sprawdzone pomysły.
Podczas spotkania poruszono m.in. kwestie programów mieszkaniowych oraz przedstawiono badania dotyczące samotnych osób starszych w województwie warmińsko-mazurskim. Zaprezentowano także ideę cohausingu senioralnego na przykładzie kamienicy międzypokoleniowej w Warszawie.
Ogłoszono też laureatów warmińsko-mazurskiego konkursu na Aktywnego Seniora/Seniorkę i Najlepszą Inicjatywę Seniorską.
Kategoria I – Aktywny Senior/Seniorka POTRZEBNI 2026
Wyróżnienia:
- Antoni Jarnutowski – Iława
Wyróżnia się systematyczną aktywnością w działaniach na rzecz osób starszych i lokalnej społeczności. Zachęca seniorów do uczestnictwa w życiu kulturalnym i integracyjnym. Jest szczególnie zaangażowany w działania przeciw samotności i wykluczeniu osób starszych.
- Danuta Ceglarska – Barciany
Od 2020 roku związana z Kołem Gospodyń Wiejskich w swojej miejscowości, które powstało z jej inicjatywy. Dzięki temu istnieje miejsce, które promuje lokalną kulturę i tradycję, jednocześnie stając się przestrzenią do integracji międzypokoleniowej. Od 2022 roku jest członkinią Gminnej Rady Seniorów w Barcianach, angażując się na rzecz zwiększenia aktywności społecznej seniorów. Od 2023 roku pełni funkcję członkini Komisji Rewizyjnej Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Barcianach. Szczególne znaczenie w jej życiu ma funkcja Sołtysa oraz zaangażowanie w działalność Rady Parafialnej we Lwowcu. To pokazuje, że pani Danuta jest wszędzie tam, gdzie potrzebna jest współpraca i gotowość do działania. Potwierdzeniem tego jest również jej zaangażowanie w działania WOŚP oraz inne akcje charytatywne.
- Zygmunt Raczkowski – Giżycko
Pan Zygmunt jest studentem oraz wykładowcą UTWiON, gdzie uczy gry w szachy i brydża. Aktywnie uczestniczy również w rozgrywkach sportowych, promując wśród seniorów aktywny styl życia. Od 1994 jest członkiem Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanych w Giżycku, a od 1998 roku należy do Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów. Od 2005 roku pełnił funkcję opiekuna zespołu „Złota Jesień”, a od 2010 roku pełni funkcję wiceprezesa Społecznego Klubu „Index”, wspierając inicjatywy skierowane do seniorów. Za swoją wieloletnią aktywność i pracę na rzecz seniorów otrzymał liczne nagrody. Jego wieloletnia działalność stanowi istotny wkład w integrację i aktywizację giżyckich seniorów.
Laureatka III miejsca:
Łucja Kuczyńska
Przez 12 lat była sołtyską wsi Blanki. Od 2014 roku jest radną gminy wiejskiej Lidzbark Warmiński. W swej działalności kładzie duży nacisk na inicjatywy odpowiadające potrzebom lokalnej społeczności, zwłaszcza seniorów. Jest współzałożycielką Stowarzyszenia „Babki Zielarki”, którego celem jest angażowanie seniorów w aktywności związane z zielarstwem, tradycyjną kuchnią warmińską, rękodziełem i dawnymi zwyczajami. Dzięki temu wiedza ta jest dalej przekazywana młodszym pokoleniom, a seniorzy mają możliwość uczestniczyć w różnego rodzaju działaniach, spotkaniach tematycznych i warsztatach. Od 2016 roku pani Łucja organizuje Festiwal Ziół w Blankach, ważny dla promocji gminy oraz Warmii. Dzięki zaangażowaniu i działalności pani Łucji seniorzy mają możliwość regularnego kontaktu z innymi osobami. Wraz ze Stowarzyszeniem „Babki Zielarki” pani Łucja reprezentuje gminę podczas targów i wystaw w kraju i za granicą.
Laureat II miejsca:
Krzysztof Krauze
Od 2016 roku związany z UTW, a od 2022 roku jest wiceprezesem. Odpowiada za współpracę z partnerami zewnętrznymi. Szczególnie angażuje się w inicjowanie działań integrujących środowisko III sektora oraz w tworzenie warunków do społecznej aktywności mieszkańców Olsztyna, podkreślając znaczenie potencjału tkwiącego w seniorach i ich aktywizacji. Pan Krzysztof zasiada w licznych zespołach zajmujących się tematyką senioralną. Uczestniczy jako członek w pracach Komitetu Monitorującego Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur na lata 2021-2027. Od 2026 roku jest członkiem Zarządu Rady Organizacji Pozarządowych Miasta Olsztyna. Dzięki jego zaangażowaniu udaje się wdrażać rekomendacje dotyczące stanu opieki geriatrycznej. Dzięki licznym kontaktom nawiązanym przez niego, m.in. z Collegium Medicum UWM, planetarium czy filharmonią, możliwa jest realizacja wielu inicjatyw dla społecznej aktywności osób starszych. Zainicjowana przez niego współpraca ze szpitalem wojewódzkim zaowocowała organizacją seminarium poświęconego tematyce zdrowotnej. Pan Krzysztof prowadzi zajęcia fakultatywne dla studentów Wydziału Lekarskiego, przybliżając im tematykę potrzeb seniorów i zachęcając do wyboru specjalizacji deficytowych w regionie. Jest wolontariuszem senioralnego radia SoVo, zainicjował powstanie oddziału „Stacji Pro Senior”, która przybliża seniorom m.in. korzystanie z AI czy znajomość technik manipulacji.
Nagroda Główna Warmińsko-Mazurskiego Konkursu Potrzebni 2026 w kategorii Aktywny Senior/Seniorka:
Danuta Borecka
Sołtyska Podleśnego w gminie Braniewo. Członkini Rady Seniorów, w której zajmuje się sekcją kulturalną, inicjując działania związane ze sztuką, kulturą i lokalnym dziedzictwem. Pani Danuta była inicjatorką projektu społecznego „Kawiarenki Obywatelskie – z seniorem przy kawie”, której celem było stworzenie przestrzeni do bezpośredniej rozmowy z mieszkańcami. Ważnym aspektem jej działalności jest pomoc sąsiedzka dla seniorów w jej miejscowości i okolicy, których wozi do lekarza lub robi zakupy. Pani Danuta jest również wolontariuszką fundacji Żółty Szalik, chętnie angażując się w liczne szkolenia, warsztaty, projekty oraz akcje wolontariackie. Była inicjatorką „Plotkarskiego Ekspresu”, czyli słuchowisk pokazujących z humorem i dystansem codzienność seniorów. Inicjatorka Ławeczki Seniorów, czyli miejsca spotkań seniorów, w których rodzą się nowe pomysły na różne inicjatywy. Współpracuje z Braniewskim Klubem Sportowym „Szybki Struś”, jest również członkinią Koła Gospodyń Wiejskich „Podlesianki”. Swoją aktywnością i zaangażowaniem zachęca seniorów do ruchu i aktywnego spędzania czasu.
Kategoria II – Najlepsza Inicjatywa Seniorska POTRZEBNI 2026 oraz Samorząd z Modelowo Działającą Radą Seniorów
Wyróżnienia w kategorii Najlepsza Inicjatywa Seniorska:
- „Seniorzy Seniorom” – Urząd Miejski w Nidzicy, Nidzicki Ośrodek Kultury, Miejska Rada Seniorów, MOPS w Nidzicy, CUW w Nidzicy
Głównym celem inicjatywy jest aktywizacja osób starszych, rozwijanie ich pasji i talentów. Seniorzy sami przygotowują i prezentują programy artystyczne, obejmujące występy taneczne, wokalne i kabaretowe. Do udziału zapraszane są grupy seniorskie działające przy klubach seniora, dziennych domach pomocy, organizacjach pozarządowych, a także grupy nieformalne z terenu powiatu nidzickiego i powiatów ościennych. Jest to doświadczenie wzmacniające pewność siebie oraz przekonanie seniorów, że ich aktywność, doświadczenie i twórczość są ważne dla innych. Realizacji przedsięwzięcia towarzyszą działania informacyjne i promocyjne, które pozwalają upowszechnić pozytywny obraz seniora w świadomości mieszkańców jako osoby aktywne, zaangażowane, obdarzone dużą wiedzą i umiejętnościami, z których mogą korzystać młodsze pokolenia. A seniorzy czują się potrzebni i docenieni.
Inicjatywa została zgłoszona przez Panią Jolantę Tymińską z Polskiego Związku Emerytów i Rencistów Oddział w Nidzicy.
- „Młodzi duchem w świecie wiedzy i pasji. O systematycznej rewolucji senioralnej pod skrzydłami ECUS i Warmińsko-Mazurskiej Biblioteki Pedagogicznej w Elblągu” – Klub Seniora Elbląskiego Centrum Usług Społecznych
Jest to przykład inicjatywy na rzecz wsparcia, rozwoju i integracji seniorów. Podejmowane działania skutecznie przeciwdziałają osamotnieniu i wykluczeniu społecznemu seniorów. Projekt przełamuje tradycyjny schemat roli biblioteki oraz klubu seniora, łącząc edukację cyfrową, profilaktykę zdrowotną oraz psychologię i kulturę. Spotkania odbywają się raz w miesiącu, w formie warsztatów lub spotkań edukacyjno-integracyjnych, m.in. warsztaty kulinarne, spotkania poświęcone dawnym zwyczajom i tradycjom.
Inicjatywa zgłoszona przez Panią Magdalenę Falkowską z Elbląskiego Centrum Usług Społecznych.
- X Warmińsko-Mazurski Festiwal Chórów i Zespołów Wokalnych Uniwersytetów i Akademii Trzeciego Wieku „Hej Kolęda” oraz XVIII Europejskie Spotkania Integracyjne PUTW – Akademia Trzeciego Wieku przy Miejskim Ośrodku Kultury w Olsztynie
Festiwal „Hej Kolęda” to spotkanie zespołów i chórów, które z całego województwa przyjeżdżają do Olsztyna, by pochwalić się swoimi umiejętnościami i osiągnięciami. Jest to doskonała forma integracji i wymiany doświadczeń zdobytych na zajęciach organizowanych przez organizacje senioralne. Wspólne śpiewanie służy także do budowania relacji i przełamywania samotności oraz wzmacniania poczucia przynależności do aktywnej społeczności.
„Europejskie Spotkania Integracyjne” to inicjatywa o szerokim wymiarze społecznym, integracyjnym i edukacyjnym. Spotkania tworzą przestrzeń do nowych kontaktów, są również okazją do wymiany dobrych praktyk i prezentacji poszczególnych UTW oraz poznawania różnorodności kulturowej i społecznej. Europejski charakter tej inicjatywy podkreśla znaczenie współpracy ponad granicami oraz aktywnej obecności seniorów w budowaniu wspólnej Europy.
Inicjatywa zgłoszona została przez Panią Barbarę Dargiewicz z Akademii Trzeciego Wieku przy MOK w Olsztynie.
III nagroda – Najlepsza Inicjatywa Seniorska
„Aktywni dla społeczności” – Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Mrągowie, Mrągowski Klub Seniora
Seniorzy z „Aktywni dla Społeczności” współpracują z lokalnymi placówkami edukacyjnymi, tworząc przestrzeń do budowania relacji międzypokoleniowych. Współpraca ma charakter stały i różnorodny, m.in. spotkania o charakterze teatralnym. Ważnym elementem inicjatywy są także warsztaty kulinarne dla dzieci, organizowane w Zespole Szkół Specjalnych czy też zajęcia plastyczne i rękodzielnicze. Seniorzy dzielą się w ten sposób swoimi umiejętnościami i wiedzą, jednocześnie rozwijając własną kreatywność. Organizowane są również spotkania w ramach akcji „Ratownicy Czytelnictwa”. Ta międzypokoleniowa współpraca jest stała, trwa od ponad 2 lat. Do tego dochodzą spotkania z dziećmi w przedszkolu oraz młodzieżą z Ośrodka Szkolenia i Wychowania OHP w Mrągowie. Od września 2026 uruchomiono „Seniorski Telefon Życzliwości” w celu przeciwdziałania samotności i na rzecz budowania poczucia bliskości i wzajemnego wsparcia wśród seniorów.
Inicjatywa zgłoszona została przez Monikę Oleszkiewicz-Adamską z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mrągowie.
II nagroda – Najlepsza Inicjatywa Seniorska POTRZEBNI 2026
„Świetlica Seniorów” – Fundacja Słuchaj i Usłysz Olsztyn
Fundacja prowadzi działania aktywizujące osoby starsze poprzez udział w życiu kulturalno-społecznym miasta, uczestnicząc w prelekcjach i warsztatach, organizując wycieczki, wyjścia do kina i teatru. W działania świetlicy angażowani są mieszkańcy Olsztyna, w szczególności z dzielnicy Zatorze. Fundacja prowadzi również kawiarenkę społeczną dla seniorów oraz terapeutyczną grupę wsparcia dla bliskich osób opiekujących się chorymi na Alzheimera i demencję. Prowadzone są warsztaty tematyczne nt. manipulacji i przemocy. Istotnym elementem jest również profilaktyka zdrowia psychicznego osób 60+ w ramach walki z depresją starczą. Różne zajęcia prowadzone są codziennie i uczestniczy w nich 10-12 osób w wieku 65-92 lata.
Inicjatywa zgłoszona została przez Magdalenę Jaroszewską z Fundacji Słuchaj i Usłysz.
I nagroda – Najlepsza Inicjatywa Seniorska:
Akademia Aktywnego Seniora przy Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Biskupcu – za Piknik Seniora „Powitanie lata”.
Inicjatywa budująca wspólnotę i aktywizująca seniorów jako pełnoprawnych i twórczych uczestników życia społecznego. Seniorzy angażują się w występy, konkursy i animacje często własnego pomysłu, wykorzystując swoje talenty, doświadczenie i poczucie humoru. Przygotowują występy wokalne i taneczne, elementy artystyczne i dekoracje, współpracując i integrując się ze sobą. „Powitanie lata” integruje środowisko senioralne nie tylko z Biskupca, ale z całego województwa. Wydarzenie tworzy okazję do wymiany doświadczeń i nawiązywania znajomości. Formuła wydarzenia łączy kulturę, aktywność fizyczną, edukację i profilaktykę.
Inicjatywa zgłoszona została przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Biskupcu.
W kategorii Samorząd z modelowo działającą radą seniorów – nie wyłoniono laureatów.
Organizatorem konkursu jest Federacja Organizacji Socjalnych Województwa Warmińsko-Mazurskiego FOSa. Partnerami wydarzenia: Warmińsko-Mazurska Rada Seniorów oraz Samorząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego.
